StartUP Girişimciye Tüyolar

startup girişimciye tüyolar

Merhabalar,
Öncelikli olarak sizlere bu makalemde; yatırımcı ile girişimci arasındaki ilişkiler, bu ilişkilerin nasıl olması gerektiği, dikkat edilmesi gereken hususlar ve korunma yöntemleri konularına değinerek bilgi ve tecrübelerimi paylaşacağım. Bildiğiniz üzre yaklaşık 10 yıllık bilişim kariyerimde bir çok projede farklı pozisyonlarda yer almamın bu konularda fikir ve bilgi sahibi olmama çok büyük katkıda bulundu.

Girişimci

Öncelikli olarak girişimci tanımsal olarak bir işi yapmak üzere ele alan kişiye denir. Ülkemizde girişimcilik dendiğinde ekseni olarak Teknoloji ile iç içe girmiş girift bir yapı görürsünüz. Bunun nedenlerinden en büyüğü çağımızın gelişmekte olan bilişim sektörü olması ve buna bağlı olarak bilişim sektöründe teknolojik olarak geri olduğumuz ülkelerden teknoloji devşirmemizdir. Bu girişimcilerimizin maddi olarak destekçilerine genel olarak da fon yada yatırımcı diye adlandırırız. Yatırımcı ile Fonlar genelde girişimciye kaynak sağlamak ve girişiminde ihtiyacı olan maddi desteği sağlamak odaklıdır. Yani girişimci ve yatırımcı-fon ilişkisi tamamen maddi bir birlikteliktir. Bu ilişkilerin tümüne ise girişim sermayesi fonları denmektedir.

Girişim sermayesi fonlarında yatırımcılar genelde melek yatırım ve fon yatırımcıları olarak iki gurupta incelenebilir.

Melek Yatırımcı

Biraz daha fon yatırımcılarından farklıdır. Borç vermezler projeye katkıda bulunurlar maddi olarak. Bilgi ve tecrübelerini koyup projenin daha ileri gitmesi ve daha iyi olmasını sağlar. (Handikap : şirkete sahip olmak isteyebilir 🙂 ) Melek yatırımcı konusunda doğru yatırımcıdan yatırım almak çok önemlidir. Buna ekseniyetli olarak da bir melek yatırımcı da doğru girişimciye yatırım yapmak istemektedir.

Fon Yatırımcıları

Fon yatırımcıları dendiğinde bunun içinde; kitlesel fonlama platformu, Eş dost akraba finansmanı, bankalar, vc ler, ortak yatırım fonları, aile ofisleri, girişimci yarışmaları ve özel yatırım fonları var. Bunların hepsi maddi bir yatırım yapıp belirli süreçlerde bu maddi yatırımın karşılığını beklerler. Yani startup projenizde belirli dönemlerde yatırımcı fonlarına borçlanır ve bu borçları ödersiniz. Siz projenizde hedefleri tutturdunuz mu? yada projede stratejiye yönelik fikir ve bilgi vermezler, onların amaçları borç verip borcu belli dönemlerde geri alırlar. Aslında projenizi sunarken grafikleri görüp grafiklere yatırım yaparlar.

Yatırımcı Beklentisi?

Öncelikle değinmek istediğim konu yatırımcı bir girişimden yani bir startup girişimden ne bekler. Startup projenizi sunarken neler önemlidir ve bir yatırımcıya göre tablolarınız da neler olmazsa olmazdır. Bu konuda çeşitli girişimlerde bir çok yatırımcı ile görüşmemden dolayı genelde karşılaşılan soruları sizler için derlerdim;

  1. Yatırım yapılacak projede aylık ortalama %10 bir büyüme ile ilerlenmeli.
  2. Startup projenizde yaklaşık 3 yıl yani 1000 günde kullanıcı doyum noktanıza ulaşın.
  3. Grafiksel anlatım ister projenin her evresinde.
  4. Tüm giderleri tutarlı ve detaylı görmek ister.
  5. Düşey ve yatay eksende farklı sektörlere destek olacak çözümler sunacak mısın? bilmek ister
  6. Operasyonları şöyle maliyetlendirme ister. ( Bir kullanıcıyı elde etme gideri, bir kullanıcıdan kalan kar) 🙂
  7. Projede olumlu ve olumsuz her senaryoyu ister, net cümlelerle.
  8. Örnek bir senaryo ister. (İş akışını belirleyen.)
  9. Tasarımsal dokümantasyonu görmek ister.
  10. Ekip uzmanlık alanı ve bilgi kesinlikleri ister.
  11. Rekabet ettiğini projeleri ve hangi aşamadalar ister.
  12. Ürüne (Yazılım, Cihaz vs.) uygulanan tüm test ve sonuçlarını ister.
  13. Müşteri hedef kitlesi ve fiyat paket çözümlerini ister.
  14. Rakiplerle satış konusundaki üstünlüklerini ister.

Doğru zaman ve Doğru yatırımcı?

Girişimci arkadaşlarımda genelde şu soru var: ne zaman yatırımcıya gitmeliyim? Projemin hangi evresinde yatırımcı ile masaya oturmalıyım? Aslında bu sorunun cevabı her projede değişir ama ben sizlere yaşadığım tecrübelere dayanarak bilgiler paylaşayım. Öncelikle yatırımcı karşısına sadece StartUp proje planı ile değil StartUp proje iş planı ile birlikte gidin. Bunun nedeni projenizin ne olduğunu görürken nasıl bir iş planı ile projeyi yapacaksınız bunu netleştirmiş olursunuz. Evre olarak aslında elinizde projenizin en az tasarımlarının olması çok daha iyi olacaktır. Nedeni insanların hayal güçleri birbirine eşit değildir, (sizin düşündüklerinizi karşınızdaki düşünmeyebilir) insanlara bazı şeyleri çizerek anlattığınızda daha iyi anlayacaklardır. Yani ne kadar erken yatırımcı o kadar iyi ama melek sermaye ile ilk 3 ay geçirirseniz, yani elinizde neler var bunu konuşabilirseniz yatırımcı ile bu sizi 1-0 öne geçirecektir.

Girişimimi nasıl korurum?

Arkadaşlar şeytan yatırımcıdan korunma yöntemleri hakkında bu zamana kadar yaşadığım tecrübelerden çıkardığım dersleri tekrar tecrübe etmenizi istemem. Bu konuda açık sözlülükle yazacağım her şeyi. Şu şekilde maddelendirecek olursam;

  • Yatırımcının önceki yatırımlarını inceleyin (nelere yatırım yapmış ve ne durumdalar)
  • Sonuçlandırılmış yatırımlarına bakılmalı
  • Kendisinin girişimci zihniyeti taşıyıp taşımadığına bakın (Bu çok önemlidir.)
  • Avukat kullanarak gizlilik sözleşmesi, yatırım sözleşmesi ve görüşme evrelerinden notlarınızı onunla paylaşın.
  • Bilirsiniz ki yazılım projelerinde fikir patenti yada patent yoktur. En kötü ihtimalle notere iş planı ve proje planınızı onaylatın (Yasal bir belge olmuş olur elinizde.)

Bu maddelere dikkat ettikten sonra bir sorun yaşayacağınızı düşünmüyorum, işin özü biraz yatırımcıyı, firmasını ve yaptıklarını deşin, varsa bir sorun çıkar zaten ortaya. 🙂

Girişimcilik Vakfı

Girişimcilik ekosistemini geliştirmek ve genç girişimcilere ilham vermek amacı ile kurulmuştur. Kuruluşunun 5. yılında 112 bin başvuru aldı. Elemeler sonucunda 2018-2019 döneminde ekosisteme 14 ilde 40 fellow kazandırdı. Girşimcilik Vakfı’ nın “giveback” felsefesinden her fellow’ a 12 ay boyunca aylık 500 TL burs verilir. Bu sadece yapılan uygulamalardan biridir. Girişimcileri ekosisteminin içinde tutmak ve şevklendirmektir amaç.